close
podpiska

«Чурапчы Кола» дьоппуон устудьуоннарын үлүйэн өлүүттэн быыһаата!...
Олох-дьаһах

«Чурапчы Кола» дьоппуон устудьуоннарын үлүйэн өлүүттэн быыһаата!

Бу күннэргэ Японияттан кэлбит түөрт устудьуон уол Тымныы полюһугар Өймөкөөҥҥө бэлисипиэтинэн айаннаан иһэн, Төҥүлүгэ тиийэн баран,  тоҥон үлүйэ сыспыттарын Чурапчы Төлөйүн дьаһалтатын суоппара Николай Дьячковскай быыһаата.

edersaas.ru

Мин Николайы булан, бу түбэлтэни сиһилии кэпсииригэр көрдөстүм. Сэһэргэһээччим аа-дьуо кэпсээн барда:

Дьокуускайтан дойдубар Төлөйгө төннөн иһэн түүн  24 чааска суукканы эргиччи үлэлиир Төҥүлү чайнойугар сылаас чэй иһэ киирбиппэр, икки саха киһитэ икки атын баҕайы дьону кытта олороллоро. Уолаттар бэркэ санааҕа ылларбыт көрүҥнээхтэрэ. Мин сахалартан: «Бу туох омуктарый?» — диэн ыйыппыппар: «Дьоппуоннар», — диэн хардарбыттара. Ол олордохпутуна үһүс уол киирэн кэлбитэ. Наһаа тоҥмут көрүҥнээҕэ. Ыксаан атаҕын уһулбутугар, наскыта атаҕар сыстан, мууһуран хаалбыт  этэ. Бэрт нэһиилэ устубутугар, икки атаҕын  бары тарбахтара үлүйэн, харааран хаалбытын соһуйа көрбүтүм. Мин чайной кыргыттарыгар иһиккэ тымныы ууну аҕалалларыгар көрдөспүтүм. Бэйэм идэбинэн үлэ уруогун учууталабын, ОБЖ предметин үөрэтэ сылдьыбытым. Уонна нэһилиэкпэр ДПК (добровольная пожарная команда) чилиэнэбин. Бу уопсастыбаннай тэрилтэни улуустааҕы баһаарынай чаас тэрийбитэ. Экипировкабыт, таҥаспыт-саппыт идэлээх баһаарынай байыастарын курдук. Рацияттан сүгэтигэр, банаарыгар тиийэ — барыта баар. Ол иһин маннык түбэлтэҕэ тугу гынары үөрэтэр буолан, үөрэхтээхпин диэххэ сөп. Билбэккэлэр үлүйбүт атаҕы итии ууга уган, киһилэрин атаҕа суох хаалларыа эбиттэр. Ол баар куттала. Скорайы ыҥыра олордохпутуна, аны биир уоллара: «Мин доҕорум манна чугас баар», — диэн турда. Хата, дьолго, төлөпүөннэригэр тылбаасчыт приложениетын киллэбиттэр. Ол нөҥүө кэпсэтэбит. Мин Төҥүлүгэ саха табаарыстаах быһылаах диэбитим, өссө төрдүс уоллаахтар эбит. Онно өйдүү биэрдим, маарыын күнүс Дьокуускайдаан иһэн араҕас балаакка тардыллан турарын. Ыйытан билбитим, ол уоллара ол балааккаҕа хаалбыт. «Түргэнник баран аҕалыах», — диэн Төҥүлүттэн икки км сиргэ тиийбиппит, кырдьык, ол балаакка эбит. Өҥөйөн көрбүтүм, таҥас бөҕөнү бүрүнэн, биир уол онно тоҥо аҕай сытар эбит. Биһигини көрөн үөрдэ аҕай. Бэлисипиэттэри балааккалары суулаан, чайнойга аҕаллым. Онно скорай кэлэн, атаҕын үлүппүт уолу Майаҕа илдьэ бараары гыммытыгар, анараата барсыбата. Мин Аллараа Бэстээххэ илдьэн биэриэх буоллум, — диэн кэпсиир Николай. Дьэ, ити курдук түүн түөрт чааска тиийэн хайдах курдук гостиница көрдөөн эрэйдэммиттэрин, атаҕын үлүппүт уолларыгар эмиэ скорай көрдөөбүттэрин эдэр киһи сиһилии кэпсээтэ.

Николай, сонуннарга суруйалларыгар дьоппуон уолаттарын Верхоянскайга баран эрэллэр диэбиттэр этэ дии. Онтон эн Өймөкөөҥҥө диигин. Хайата сөбүй?

Кэпсэппит киһи мин билэр буоллаҕым дии! «А» пуунтан «Б» пууҥҥа диэри туочука уруһуйдаабытым. «А» пуун — Токио, оттон «Б» — диэн баран «?» бэлиэтин туруорбутум. Онно төлөпүөннээх уол «Оймякон» диэбитэ. Барахсаттар билэллэрэ да Өймөкөөн буоллаҕа, бу кыһыны быһа араас омук Өймөкөөҥҥө бэлэсипиэтинэн айанныы сатаата дии. Наһаа судургу курдук саныыллар быһылаах. Биһиги тымныыбытын билбэт дьон буоллаҕа… — диэн кэпсээнин түмүктүүр Николай Дьячковскай.

«Саха сиэринэн уустук балаһыанньаҕа түбэспит дьону хайдах сир-халлаан анныгар быраҕыахпыный? Бэйэм кыахпынан көмөлөһө сатаатым», — диэн санаатын үллэстэр сэһэргэһээччим. Дьоппуон ыччаттара саха уола: «Чэ, этэҥҥэ айаннааҥ. Мин бардым», — диэбитигэр билэр киһилэригэр чугаһаан: «Чурапча… Кола…»— дии-дии, кини ытыһын ылан сүүстэригэр таҕай да таҕай буолбуттар. Николай бэйэтин билиһиннэрэригэр: «Колябын, Чурапча», — диэбитин уолаттар өйдөөн хаалбыттар… Махталлара муҥура суоҕа чахчы. Ким кинилэри  бу тымныыга түүнү быһа босхо төттөрү-таары тиэйэ сылдьыай!

Онон «Чурапчы Колатыгар» биһиги, саха дьоно, эмиэ махтананыаҕыҥ. 33 саастаах эдэр киһи, кыһалҕалаах дьоҥҥо түбэһэ кэлэн көмөлөһөн, аара балааккалары, бэлэсипиэттэри соһон, дьоппуон уолаттарын өлөр өлүүттэн быыһаан ылла. 

Елена ПОТОЦКАЯ, «Саха сирэ» хаһыат, «edersaas.ru

Хаартыска — Николай Дьячковскай түһэриитэ уонна интэриниэттэн.

 

#бүгүн: 1
26
1

Сайт матырыйаалларын ааптар көҥүлэ суох ылар бобуллар.